Kabinet pleit in Europa voor minimumleeftijd voor sociale media
Strenge regels zijn er volgens de overheid nodig om digitale diensten zoals sociale media veilig te maken. Maar zolang deze diensten niet veilig genoeg zijn, pleit het kabinet voor de invoering van een Europese minimumleeftijd. Om samen met alle lidstaten tot een betrouwbare, veilige en effectieve maatregel te komen stuurt staatssecretaris Aerdts (Digitale Economie en Soevereiniteit) namens het kabinet voorstellen naar de Europese Commissie waar de invoering van een minimumleeftijd aan moet voldoen. Nederland stuurt de voorstellen gezamenlijk met Spanje aan de Europese Commissie.
Sociale media hebben naast voordelen ook veel nadelen, denk aan verslavende algoritmes en schadelijke content. Deze risico’s moeten we aanpakken, en zolang deze diensten onvoldoende veilig zijn, pleit het kabinet voor een Europese minimumleeftijd voor sociale media. Het instellen van een minimumleeftijd en het identificeren van iemands leeftijd gevolgen kan hebben voor grondrechten, zoals de vrijheid van meningsuiting en de bescherming van privacy en persoonsgegevens. Nederland en Spanje willen daarom dat Nederland en Spanje vragen voor privacyvriendelijke leeftijdsverificatie en dat de Europese Commissie vooraf uitgebreid toetst of de voorgenomen maatregelen noodzakelijk en proportioneel zijn.
Staatssecretaris Aerdts (Digitale Economie en Soevereiniteit): “We accepteren in de fysieke wereld ook niet dat producten voor kinderen onveilig zijn. Online moet diezelfde norm gelden. Zolang sociale media kinderen onvoldoende beschermen tegen verslavende en schadelijke content, is een minimumleeftijd nodig. Dat moeten we Europees regelen, zodat kinderen overal dezelfde bescherming krijgen.”
Platforms moeten zelf aantonen dat hun diensten veilig zijn voor kinderen
Het uitbreiden van een leeftijdgrens van sociale media naar andere digitale diensten zou zorgvuldig moeten worden ontworpen en afgebakend, waarbij rekening moet worden gehouden met de impact op kinderen en de praktische impact van extra verificatieverplichting. Nederland en Spanje willen daarnaast een Europees kader waarmee onafhankelijk wordt beoordeeld of sociale media, en waar relevant andere digitale diensten, veilig genoeg zijn voor kinderen. Aanbieders moeten daarbij zelf aantonen dat hun dienst aan de veiligheidsnormen voldoet. Diensten die aantoonbaar veilig zijn, kunnen uitgezonderd worden van de leeftijdsgrens. De door Nederland ontworpen Kinderrechten Impact Assessment (KIA) en de regels van de Digital Services Act kan als basis dienen voor zo’n Europees beoordelingskader.
Dezelfde regels in de hele Europese Unie
Het kabinet wil één set regels die binnen de hele Europese Unie gelden. Digitale diensten zoals sociale media zijn niet gebonden aan landsgrenzen. Als lidstaten individueel regels invoeren ontstaat onduidelijkheid voor toezichthouders, bedrijven en bovenal ouders en kinderen. Het kabinet pleit daarom voor het vastleggen van een minimumleeftijd in een Europese verordening, met zo min mogelijk nationale uitzonderingen en toezicht en handhaving op Europees niveau.
Leeftijdsverificatie met oog voor privacy en proportionaliteit
Om een minimumleeftijd te handhaven moet te controleren zijn hoe oud iemand is. Er zijn verschillende manieren om dit te doen: via leeftijdsverificatie moet iemand bewijzen oud genoeg te zijn. Andere methoden zijn bijvoorbeeld het schatten van iemand zijn leeftijd via uiterlijke kenmerken, of door te vertrouwen op wat iemand zelf invult. Het uitgangspunt van het kabinet is dat een methode effectief en privacyvriendelijk moet zijn. Daarom ziet het kabinet leeftijdsverificatie op dit moment als de beste methode om een Europese minimumleeftijd te handhaven. Om de privacy van mensen zoveel als mogelijk te beschermen moet verificatie uitsluitend controleren of iemand de leeftijdsgrens heeft bereikt, zonder andere persoonsgegevens te verwerken.
Europa moet eigen diensten ontwikkelen die veilig zijn voor kinderen
Het doel van het kabinet is niet om digitale diensten af te schermen, het doel is om digitale diensten veilig te maken zodat iedereen daar gebruik van kan maken. Daarom moet een minimumleeftijd onderdeel zijn van een breder pakket, waarin we ook Europees inzetten op het ontwikkelen van veilige alternatieve digitale diensten voor kinderen. De beschikbaarheid van veilige alternatieven zorgen er ook voor dat een minimumleeftijd eerder als proportioneel worden gezien. Tot slot wil het kabinet dat de Europese Commissie de bescherming van minderjarige een vaste plaats krijgt in de internationale gesprekken en samenwerkingen met landen buiten de EU, zodat digitale diensten wereldwijd veiliger worden ontworpen en dat leeftijdsgrenzen daadwerkelijk kunnen worden gehandhaafd.